Enerxía hidroeléctrica

É o aproveitamento da enerxía potencial, que está acumulada na auga, antigamente empregábase para moler o gran e actualmetne o seu uso principal é xerar electricidade (actualmente). Esta enerxía maniféstase en estado natural nos fluxos de auga: como ríos, lagos, etc e pode ser aproveitada mediante un desnivel (en algúns casos moi localizados, nos que o caudal do río asegura unha aportación regular de augua, a enerxía potencial desta pode ser aproveitada directamente sen necesidade de embalsar previamente  o augua ou ben utilizando un embalse moi reducido). Existe un nivel máximo de enerxía que se pode obter por este método. As turbinas (que están acopladas ós alternadores) á súa vez poden ser usadas como accionamento dun mecanismo industrial, coma un compresor ou un xerador eléctrico, coa finalidade de prover enerxía eléctrica para unha rede de enerxía. Hai dous tipos fundamentais de turbinas: fturbina Pelton y Francis-Kaplan; a primeira emprégase no caso de saltos superiores a 200 metros e pequeños caudais, normalmente para encoros situadas en zonas de alta montaña; as segundas son máis indicadas no caso de saltos menores.Ó redor do 20% da enerxía eléctrica total empregada no mundo provén desta fonte. É por tanto unha enerxía renovable pero non alternativa, porque se ven empregando dende fai anos como fonte principal de electricidade. Actualmente estase a empregar o 20% do potencial total deste fonte de enerxía a nivel mundial, aínda que nos países desenrolados como en España estase a empregar sobre o 50%. O desenrolamento das estructuras necesarias require grandes sumas de diñeiro e por iso non é rentable nos países nos que o carbón, o petróleo ou outras fontes de enerxía son moi baratas.

A primeira vez que se empregou para xerar electricidade foi en  Northumberland (Gran Bretaña) en 1880, na revolución industrial (a cal disparou o seu uso polo aumento masivo da demanda de enerxía) e non se fixeron grandes cambios estructurais ata a época.  En 1920 as centrais hidroeléctricas xeraban xa unha parte importante da producción total de enerxía. A principios dos 90, as principais potencias hidroeléctricas eran Canadá e Estados Unidos. Actualmente as principais potencias hidroeléctricas cambiaron e son Noruega cun 99%, Zaire 97% e Brasil 96% e actualmente Canadá ten uha porcentaxe do 60%.

imagen

No caso das centrais de encoro construidas en rexións tropicais, estudos realizados demostran que xeran, como consecuencia do estancamento das aguas, grandes focos infecciosos de bacterias e enfermidades. En Brasil o brote de dengue foi asociado coas represas construidas ó largo do río Paraná. A pesar destes aspectos la eneríxa hidráulica é unha boa opción xa que é unha fonte de enerxía renovable e o máis importante é que non xenera CO2. Case non require gastos de mantemento, outra ventaxa moi significativa é que ten a súa principal vantaxe na facilidade de ceder enerxía nos momentos de maior demanda. É unha das máis limpas e sería totalmente inocua se non fora necesario construír grandes pantanos e encoros, que producen un importanten impacto paisaxístico e humano, porque con frecuencia a súa construcción esixe trasladar a ppobos enteiros e sepultar baixo as auguas terras de cultivo, bosques e outras zonas silvestres; tamén alteran gravemente o ecosistema fluvial fluvial: destrúense hábitats, modifícase o caudal do río e cambia características relevantes da auga como temperatura ou grado de oxidación. Dentro deste tipo de instalacións son moi importantes as centralis de pequena potencia, xa que non necesitan de grandes embalses reguladores e provocan un menor impacto ambiental. Un famoso exemplo do impacto sería a contrucción do encoro de Asuán.

Os pantanos tamén teñen algúns impactos ambientais positivos.
Así, por exemplo, foron moi útiles para algunas aves acuáticas as cales sustituiron os humedais costeros que empregaban para alimentarse ou criar, moitos dos cales desapareceron, por estos novos habitats. Algunhas destas aves han  cambiaron incluso os seus hábitos migratorios, buscando novas rutas de paso pola Península a través de determinados pantanos. Ó plantearse a conveniencia de construír un pantano non hai que olvidar que a súa vida é duns 50 a 200 años, porque cos sedimentos que o río arrastra vase cheando pouco a pouco ata inutilizarse. Nalgúns casos estaenerxía ten problemas debido ás condicións medioambientais, por exemplo a sequía dos pantanos e encoros da maioría da Península.

Poderíamos definir unha central hidroeléctrica como as instalacións nas que a enerxía potencial da augua transfórmase en enerxía eléctrica. Nelas o augua que cae a través dun salto xeodésico (desnivel) pasa por unas turbinas que transmiten a enerxía a un alternador converténoa en electricidade. Estas centrais hidroeléctricas varían  moito en capacidade, poden construirse ó aire libre ou en “caverna”. Pueden ser de agua fluínte, de acumulación por bombeo ou de embalse. As hai también mareomotrices que son as que aproveitan a enerxía das mareas, correntes submarinas y movemento das olas. Según a súa forma de implantación clasifícanse en centrais fluíntes, de pé de encoro, e centrais en conducciós de rego ou de abastecimiento.

España encóntrase na línea doutros países da OCDE respecto á producción da enerxía eléctrica, sendo o 18.5% desta enerxía de orixen hidráulico. A evolución da enerxía hidroeléctrica en España nas últimas décadas foi siempre crecente aínda que a participación desta no el total da eléctrica producida disminuíu. Así, en 1940 o 92% dos 3617 GWh eran de orixe hidráulico, sendo a participación por enerxía térmica no 8% restante, mentres que no ano 2001 caeu a un 18% dos 242000 GWh producidos; isto débese a que nos últimos 50 años implantáronse grandes centrais térmicas e ademais a partir dos anos 70 tamén se empezou a producir enerxía de orixe nuclear. En España este tipo de centrais o vamos a dividir en dous grupos, as minihidráulicas e a gran hidráulica. As primeiras son aquelas que teñen unha potencia instalada menor a 10 MW mentres que as segundas teñen potencia instalada por encima desta cifra. As tendencias ambientais apostan por manter as primeiras pero mellorando a potencia e apostando por as segundas, menos agresivas có medioambiente.


 

Tags: , ,